پنجشنبه ۲۳ دی ۱۳۹۵ - ۰۹:۲۶

ساعت ۲۴ بررسی می‌کند

گیج شدگی رشد اقتصادی ایران

صادرات نفت

ساعت ۲۴- در روزهای پیش از درگذشت آیت الله فقید اکبر هاشمی رفسنجانی دو موضوع اندازه رشد اقتصادی نیم سال نخست تولید ناخالص داخلی ایران و همچنین سیاست های ارزی بانک مرکزی به نیابت از دولت در کانون توجه علاقمندان به اقتصاد سیاسی ایران قرار داشتند.

 منتقدان دولت ضمن تشکیک درباره عدد اعلام شده از سوی بانک مرکزی که اعتقاد کارشناسی اش این است که تولید ناخالص داخلی ایران ۷.۴ درصد رشد داشته است تاکید دارند که این رشد آغشته به درامد حاصل از صادرات نفت خام است.

فرماندهان اقتصاد ایران شامل رییس بانک مرکزی ،رییس سازمان برنامه و بودجه و وزیر اقتصاد و دارایی هرگز انکار نکردند که بخش قابل اعتنایی از این میزان  رشد از درامد نفت نبوده است اما یاد اورشدند که رقم یاد شده را باید پذیرفت . از سوی دیگر منتقدان اقتصادی دولت که سیاست را در نقد خود لحاظ نکرده بودند از مدیران بانک مرکزی انتقاد کردند که چرا عدد واقعی رشد اقتصادی ۱۳۹۴ را به طور رسمس اعلام نمی کند تا بتوان بر پایه اعداد و ارقام سال ۱۳۹۴ در باره رشد نیم سال نخست امسال داوری کارشناسانه داشت.د راین هیاهوهای تازه فراموش شده بود که بانک جهانی اعداد مرتبط با رشد اقتصاد ایران در سال ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۸ را منتشر کرد. اعداد و ارقام منتشر شده با آنچه که پیش از این اعلام شده بود تفاوت دارد و همانطور که مدیران برخی رسانه‌های منتقد با شادمانی مطرح کرده اند کمتر از پیش بینی های پیشین این نهاد است. پرسش این است که بانک جهانی ، صندوق بین‌المللی پول یا سازمان تجارت جهانی که نرخ های رشد ایران را اعلام و پیش بینی می کنند اعداد و ارقام تحولات بخش ها و فعالیت‌ها را از کجا استخراج می‌کنند؟ ین اعداد آیا از سوی وزارت اقتصاد یا بانک مرکزی ایران به این نهادها داده می شود یا کارشناسان این موسسه های بن المللی تخمین می‌زنند؟

کمی دور از ذهن است که نهاد معتبری مثل بانک جهانی بخواهد برپایه منحصر به گمانه‌زنی‌های  کارشناسان خود اقدام به پیش بینی کنند و از درون مرزهای کشورهای گوناگون آمار نگیرند . در این صورت ایا وزارت اقتصاد یا بانک مرکزی ایران دو دسته آمار تولید می کنند و بنا بر مصالح سیاسی آنها را در داخل و در خارج توزیع می کنند؟

این یک پرسش مهم است که مدیران ارشد اقتصادی می‌توانند و باید آن را شفاف سازند. به هرحال آمار کاهش یافته رشد اقتصاد ایران از سوی بانک جهانی موضوعی نیست که تنها به ایران اختصاص داشته باشد بلکه نهادهایی مثل بانک جهانی به دلایل گوناگون تخمین های پیشین خود از رشد اقتصاد جهان را کاهش داده اند. به طوری که صندوق بین المللی پول با کاهش دادن ارقام پیش بینی قبلی از رشد اقتصادی کشورها رشد اقتصا چین که در سالهای سپری شده موتور رشد اقتصاد جهان بود را به ۶۰۲ درصد، رشد اقتصاد ژاپن را از ۳دهم درصد به یک دم درصد در سال ۲۰۱۷، رشد اقتصاد المان که اقتصاد چهارم جهان ایت رااز ۱.۶ درصد به ۱.۲ درصد و رشد اقتصاد انگلستان را از ۱.۷ در صد به ۱.۳ درصد و فرانسه از۱.۵ درصد به ۱.۲ در صد کاهش داده است.

دلایل کاهش دادن نرخ های رشد پیشین از اقتصاد جهان و کشورها از سوی بانک جهانی و صندوق بین المللی از یک سو به نمایان شدن آثار خروج  انگلستان از اتحادیه  اروپا و از سوی دیگر به متوقف شدن رشد شتابان چین و از سوی دیگر ناروشن بودن نتایج انتخابات کشورهایی مثل رانسه و اتریش از سوی دیگر است که ممکن است ناسیونالیسم سیاسی را احیا و مانعی برای رشد تجارت جهانی شوند . سازمان تجارت جهانی نیز این کاهش احتمالی را تایید و در آمارهای جدید خود نسبت اندازه تجارت جهانی به رشد تولید ناخالص جهان را از متوسط ۱.۱ درصد دو سال اخیر کاهش داده است.

کاهش رشد اقتصادجهان بر بازارهای گوناگون به ویژه بر بازار های گوناگون به ویژه برسمت تقاضای نفت اثرکاهنده دارد. از آنجایی که درآمد حاصل از صادرات نفت خام یکی از اقلام بسیار موثر در رشد تولید ناخالص ایران دارد کاهش رشد در صورتی که بخش صنعت ، خدمات و کشاورزی رشدهای شتابان نداشته باشند حتمی است. کاهش رشد اقتصاد ایران هرگز نباید برشادی و سرخوشی احزاب و افراد منتقد دولت و هر ایرانی دلسوزی بیفزاید چون تهی دست شدن شهروندان ایرانی آشوب ذهنی و روحی به بار می آورد و پیامدهای افسردگی ناشی از تصور فقیر شدن ناشناس و با ریسک های بالاست.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.
View My Stats